Mushkëritë kanë një mekanizëm kompleks fiziologjik që lejon alveolat të qëndrojnë të hapura dhe funksionale gjatë frymëmarrjes. Sipërfaqja e brendshme e alveolave është e mbuluar nga një shtresë jashtëzakonisht e hollë lëngu, sipërfaqja e së cilës përmban një përzierje specifike lipidesh dhe proteinash të njohura si surfaktant pulmonar. Surfaktanti sintetizohet dhe sekretohet kryesisht nga qelizat alveolare të tipit II dhe luan një rol kyç në uljen e tensionit sipërfaqësor në ndërfaqen ajër-lëng në alveola. Pa këtë mekanizëm, forcat e tensionit sipërfaqësor do të rrisnin tendencën e alveolave të vogla për t’u mbyllur, veçanërisht gjatë nxjerrjes se frymes, duke e bërë më të vështirë për to që të rihapen me frymëmarrjen tjetër. Duke ulur tensionin sipërfaqësor, surfaktanti rrit stabilitetin e alveolave dhe zvogëlon punën mekanike të nevojshme për frymëmarrje. Veprimi i tij është veçanërisht i rëndësishëm në ruajtjen e kapacitetit funksional të mbetur të mushkërive dhe në parandalimin e atelektazisë, d.m.th. kolapsit të pjesëve të indit të mushkërive. Përveç funksionit të tij mekanik, surfaktanti luan gjithashtu një rol të rëndësishëm në mbrojtjen lokale të mushkërive. Komponentët e tij proteinikë marrin pjesë në njohjen dhe rregullimin e përgjigjeve imune ndaj mikroorganizmave dhe grimcave që hyjnë në traktin respirator. Ndërprerja e prodhimit ose funksionit të surfaktantit mund të ketë pasoja serioze në funksionin respirator. Kjo është veçanërisht e rëndësishme tek foshnjat e parakohshme, tek të cilat papjekuria e mushkërive mund të çojë në prodhim të pamjaftueshëm të surfaktantit dhe zhvillimin e sindromës së distresit respirator. Çrregullime të ngjashme të sistemit surfaktant mund të ndodhin edhe në disa sëmundje të mushkërive dhe gjendje të rënda inflamatore. Prandaj, surfaktanti pulmonar nuk është vetëm një “shtresë e lëngshme” në alveola, por një sistem biologjik shumë i specializuar që njëkohësisht ruan stabilitetin mekanik të alveolave, lehtëson frymëmarrjen dhe merr pjesë në mbrojtjen imunitare lokale. Falë krijimit dhe rinovimit të tij të vazhdueshëm, numri i madh i alveolave në mushkëri mund të mbetet funksional dhe të sigurojë shkëmbim efikas të oksigjenit dhe dioksidit të karbonit midis ajrit dhe gjakut. Parandalimi përfshin shmangien e pirjes së duhanit dhe ekspozimit ndaj irrituesve të mushkërive, parandalimin dhe trajtimin në kohë të infeksioneve të frymëmarrjes, si dhe kujdesin e duhur para lindjes dhe neonatal për të zvogëluar rrezikun e funksionit të dëmtuar të surfaktantit.
#ПомогнетеСиНаСебе
#NdihmoniVetenTuaj

НЕУРОСОНИК – Здравје и спокојство од природата
NEUROSONIK – Shëndet dhe qetësi nga natyra














