Внатрешната рамнотежа, чувството да се стоите исправено, да не се нишате и способноста за безбедно движење без паѓање – сите овие фундаментални функции зависат од правилното и континуирано функционирање на малиот, но исклучително важен сетилен систем наречен вестибуларен систем. Се наоѓа длабоко во внатрешното уво и игра централна улога во одржувањето на рамнотежата, просторната ориентација и координирањето на движењата на телото, главата и очите. Анатомски, вестибуларниот систем се состои од неколку делови кои заедно формираат интегриран систем за откривање на движењата и позициите на главата. Се состои од три полукружни канали – предни, задни и странични – кои се наоѓаат под прав агол еден на друг, овозможувајќи му на системот да регистрира движења во сите три димензии. Овие канали се полни со течност наречена ендолимфа и тие содржат чувствителни влакнести клетки (хеморецептори) кои реагираат на движењето на течноста што се јавува кога главата се ротира. На пример, кога ја вртите главата од страна на страна, инерцијата на течноста во полукружните канали предизвикува нејзино движење, што ги активира клетките во ампуларниот орган, претворајќи ги механичките движења во електрични сигнали кои се испраќаат до мозокот. Покрај полукружните канали, вестибуларниот систем ги содржи и органите на отолитот – утрикулата и сакулата, кои регистрираат линеарни забрзувања и положбата на главата во однос на гравитацијата. Овие органи содржат мали кристали на калциум карбонат, наречени отолити, кои се движат кога главата ја менува положбата или се движи во права линија, активирајќи ја сетилната површина и испраќајќи сигнали до мозочното стебло и малиот мозок. Информациите собрани од вестибуларниот систем не се обработуваат изолирано. Наместо тоа, тие интегрираат информации од визуелниот систем и соматосензорниот систем (вклучувајќи ги рецепторите во мускулите, зглобовите и кожата), дозволувајќи му на мозокот да создаде целосна и динамична слика за положбата на телото. Оваа сензорна интеграција овозможува стабилен вид дури и при движење (преку вестибуло-окуларниот рефлекс), безбедно одење на нерамни површини и автоматско прилагодување на телото на промените во надворешната средина.
Дисфункција на вестибуларниот систем може да има значителни последици за квалитетот на животот. Симптомите како што се вртоглавица, нестабилност при стоење или одење, гадење, вртоглавица и брзи движења на очите (нистагмус) се чести кај луѓето со нарушувања на овој систем. Најпознатото такво нарушување е бенигното пароксизмално позиционно вртоглавица (BPPV), кое е предизвикано од поместување на кристалите на отолит од тапанчето во еден од полукружните канали. Иако обично е бенигно и краткотрајно, ова нарушување може значително да ја наруши дневната функција, но соодветната вестибуларна рехабилитација и позиционирани маневри можат брзо да го ублажат. Исто така, хроничните состојби како што се вестибуларниот невритис, Мениеровата болест, движење-болест (motion sickness) и централните вестибуларни нарушувања (на пример, по мозочен удар или мултиплекс склероза) ја демонстрираат сложената улога на вестибуларниот систем во целокупната невролошка хомеостаза. Во современата медицина, вестибуларната рехабилитација стана важен дел од терапијата за луѓе со вестибуларни нарушувања. Тоа вклучува специфични вежби кои го поттикнуваат мозокот да развие нови невролошки патишта и да се прилагоди на нарушените сензорни влезови, со што се враќа стабилноста и рамнотежата. Таквите интервенции вклучуваат динамичко балансирање, визуелни стимулации, координациски задачи, и хабитуциски вежби.
#ПомогнетеСиНаСебе
#NdihmoniVetenTuaj

НЕУРОСОНИК – Здравје и спокојство од природата
NEUROSONIK – Shëndet dhe qetësi nga natyra














